[Review] อรุณกาล Regretfully at Dawn หนังนอกกระแสน่าดู

เขียนโดย Biliebluu

อรุณกาล Regretfully at Dawn เป็นผลงานเก่าของผู้กำกับ ศิวโรจณ์ คงสกุล นักทำหนังที่มีผลงานชื่อเสียงจากซีรีย์อย่าง สืบสันดาน บน Netflix

แต่แท้จริงแล้ว เขาเป็นนักทำหนังที่ผ่านการทำหนังนอกกระแส และเดินทางประกวดตามเวทีภาพยนตร์นานาชาติมาแล้ว อาทิ ที่รัก Eternity (2553) จนเมื่อสองปีก่อน อรุณกาลก็ได้มีการจัดฉายในไทยครั้งแรกที่ เทศกาลภาพยนตร์โลกแห่งกรุงเทพ ครั้งที่ 16 จนหนังได้ห่างหายไปสักพัก ก่อนจะกลับมาจัดฉายอย่างเป็นทางการในเดือน กันยายน ปี 2569

เป็นเวลาเกือบสองปี ที่หนังไทยนอกกระแสอย่าง อรุณกาล Regretfully at Dawn เพิ่งได้รับการจัดฉายในไทยอย่างเป็นทางการ จึงอยากมาเล่าถึงความประทับใจที่มีกับหนังหาดูยากเรื่องนี้ จะคุ้มค่ากับการรอคอยหรือไม่

โดยเป็นเรื่องราวอันบาดลึกในความทรงจำของ ยงค์ อดีตทหาร ที่กำลังแก่ชรา และมีโรคประจำตัว โดยปัจจุบันเขาอาศัยอยู่กับ เซียง เด็กสาวร่าเริง และอัจฉริยะที่พูดได้หลายภาษา พร้อมด้วย แรมโบ้ หมาที่แก่ชราแต่ยังคงแสนรู้

ยงค์ดูแลเซียงไม่ต่างจากลูกสาว ซึ่งแท้จริงเซียงเป็นลูกสาวของ ลูกชายของยงค์ ซึ่งเป็นพ่อที่ไม่เอาไหน และมักจะขอลูกสาวคืนจากยงค์อยู่บ่อย ๆ มันจึงเป็นความสัมพันธ์ของพ่อลูกที่ไม่ลงรอยกันอีกด้วย หนังนำแสดงโดย สุรชัย จันทิมาธร, มาชิดา สุทธิกุลพานิช และ เจ้าโอเลี้ยง

(บทความนี้มีการเปิดหาเนื้อหาบางส่วนภายในหนัง)

ในความเป็นหนังนอกกระแสนั้นเอง เชื่อว่าหลายคนก็ตีโพยไปก่อนแล้วว่า หนังคงมาในแบบศิลปะทางภาพยนตร์ที่อาจจะดูยาก และมีความซับซ้อนต่อการบริโภค แต่ถึงอย่างนั้น อรุณกาลก็ยังมีพื้นที่ปลอดภัยให้กับผู้ชม ให้ได้รับเนื้อหาอย่างตรงไปตรงมา ไม่อ้อมค้อมจนดูท่ายากเกินไป

หนังเป็นการเล่าแบบเดินหน้า ใครทำอะไรที่ไหน และเกิดอะไรขึ้น มีการสอดแทรกช่วงเวลาในอดีตของตัวละคร ซึ่งเป็นเหมือนการสำรวจความทรงจำให้ได้เข้าใจถึงสิ่งที่ตัวละครคิด มันจึงเป็นหนังที่ไม่ได้มีความซับซ้อนจนถึงขนาดดูยาก แต่ก็ปฏิเสธไม่ได้เลยว่าด้วยจังหวะหนังที่ไม่เร่งรีบ ก็อาจทำให้ผู้ชมสามารถหลุดออกระหว่างทางรับชมได้เช่นกัน หากไม่คุ้นชินกับหนังประเภทนี้

ความโดดเด่นของอรุณกาล มันจึงเป็นความค่อยเป็นค่อยไปของหนัง การเล่าหนังที่ปล่อยให้บรรยากาศนำพาไป ความเรื่อย ๆ แต่ยังคงพอดี ซึ่งถือเป็นจังหวะหนังที่อาจไม่คุ้นเคยกับหนังทั่วไป การเป็นหนังนอกกระแสจึงนำมาซึ่งอิสระของผู้สร้างที่จะออกแบบโทนให้กับหนัง โดยไม่ต้องคำนึงถึงผลประกอบการว่าหนังจะถูกจริตกับผู้ชมในวงกว้างหรือไม่

อรุณกาลจึงเป็นหนังที่สามารถทำงานได้ด้วยตัวเอง มันจึงไม่ใช่หนังที่เน้นขายเทคนิคทางภาพยนตร์แบบหนังใหญ่ แต่เป็นการเล่าหนังที่ให้สัมผัสถึงความมีชีวิต ไม่ว่าจะชีวิตของตัวละครที่อยู่ในจอภาพยนตร์ ไปจนถึงบรรยากาศรอบข้างภายในหนัง ทั้งสัตว์ นก ที่ใช้ชีวิตตามแบบของพวกมัน ไปจนต้นไม้ใบหญ้าที่สั่นไหวตามบรรยากาศของหนังจนน่าอัศจรรย์

ซึ่งหากใครที่เคยชมผลงานของ ศิวโรจน์ คงสกุล อย่าง “ที่รัก (2553)” ก็น่าจะคุ้นเคยกับความธรรมชาติในหนังของเขาได้ดี ซึ่งเบื้องหลังนั้นก็ได้มีการออกแบบไว้อย่างปราณีต จึงน่าชื่นชมถึงวิธีการออกแบบหนังที่กลับทำให้ดูเป็นธรรมชาติ จนแทบไม่รู้สึกถึงการถูกกำหนดควบคุมจนเกินไป

ที่น่าพูดถึงจึงเป็นตัวละครอย่าง แรมโบ้ หมาของเรื่องนี้ที่มีชีวิตชีวาแบบสัตว์จริง ๆ ผู้ชมจะได้เห็นความขี้เล่น และไร้เดียงสาแบบหมาบ้านทั่วไป การได้เห็นมันวิ่งเล่นไปมา หรือการหยุดชะงักอันน่าสับสนตามสัญชาติญาณของหมา ก็เป็นสิ่งหนึ่งที่ทำให้หนังดูไหลลื่น

ตรงนี้จึงอยากยกหมาในภาพยนตร์อย่าง โกฮัง จาก โกฮังหัวใจโกโฮม (2569) ซึ่งหากมาเทียบกันแล้ว เชื่อได้เลยว่าหมาทั้งสองสามารถมอบความรู้สึกของความเป็นหมาได้ต่างกันอย่างเห็นได้ชัด ในขณะที่ แรมโบ้ ในอรุณกาล มันเป็นหมาที่มีชีวิตชีวา แสนรู้ในบางอย่าง และทำบางสิ่งโดยที่ผู้ชมก็ไม่มีทางเข้าใจในความเป็นสัตว์ของมัน

ขณะที่ โกฮัง จะเห็นได้ชัดว่าเป็นหมาที่ถูกออกแบบมาเพื่อถ่ายทำภาพยนตร์ การมอบเซอร์วิสความน่ารักนุ่มฟูของมันก็ถือเป็นหนึ่งในการประดิษฐ์ความรู้สึกแก่ผู้ชมให้ได้เข้าถึงกับหนัง ตรงนี้จึงกลายเป็นว่าหากจะมองหาความธรรมชาติของหมาจริง ๆ แรมโบ้ ก็ถือเป็นหมาที่ตรงคุณสมบัติมากที่สุด จนแทบเป็นการแสดงที่ดีที่สุดในประเภทหมาก็ว่าได้

เทคนิคทางภาพยนตร์ที่น้อยแต่มากของอรุณกาล ก็เป็นสิ่งหนึ่งที่มอบภาพจำแก่หนังอรุณกาล โดยเฉพาะเทคนิคทางภาพที่ไม่ได้เน้นความอลังการในแบบซีเนมาติก อรุณกาลเป็นหนังที่ขับเคลื่อนด้วยงานภาพแบบแช่กล้อง เพราะฉากส่วนใหญ่เป็นการวางกล้องนิ่ง หรืออาจจะมีแพนกล้องเล็กน้อยเพื่อความลื่นไหลของพื้นที่ในภาพ

ขณะเดียวกันการแช่กล้องนิ่งดังกล่าว ก็ถือเป็นเทคนิคของศิลปะภาพยนตร์ที่มอบพื้นที่ให้กับผู้ชมได้สำรวจสิ่งที่อยู่ในจอภาพยนตร์ การได้เห็นสองตัวละครต่างวัย ใช้ชีวิตอย่างผูกพันและอบอุ่น การได้เห็นภาพกว้างของทัศนียภาพของบ้านเรือน และพื้นที่ในต่างจังหวัดที่ดูสวยงาม แสงธรรมชาติที่ไม่ได้ถูกออกแบบให้ดูประดิษฐ์ ก็ทำให้งานภาพดูละมุน และอ่อนโยนตามโทนของหนังที่ถูกวางไว้ ไปจนถึงการตัดต่อที่ลำดับเรื่องราวแบบไม่เร่งรีบ มันจึงให้เวลากับผู้ชมได้ซึมซับบรรยากาศ และความรู้สึกในแต่ละฉากได้แบบพอดี จนไม่ได้รู้สึกน่าเบื่อ หรือยืดเยื้อแต่อย่างใด

ต้องยกเครดิตให้กับนักแสดงอย่าง หงา สุรชัย จันทิมาธร ในบทของยงค์ ชายแก่ผู้เคยเป็นทหารเก่ามาก่อน ต้องมาดูแลเด็กสาวที่ไม่ต่างจากลูก แม้ช่วงแรกหนังจะมีการเรียกแทนตัวว่าพ่อ แต่ภายหลังหนังก็เผยให้เห็นว่า ยงค์ เป็นเพียงพ่อเลี้ยงของเซียง เขาทำหน้าที่ดูแลเซียงแบบลูกสาว และอยากให้เธอได้ใช้ชีวิตอย่างสดใส ไม่ต้องผูกติดกับพ่อของเธอ นั่นคือลูกชายไม่เอาไหนของยงค์

การจะปล่อยให้เซียงใช้ชีวิตกับลูกชายที่ไม่มีความเป็นพ่อ ก็ดูจะตัดอนาคตของเซียงไม่ใช่น้อย ตรงนี้มันจึงกลายเป็นความรัก ความผูกพัน ของความสัมพันธ์แบบไม่แท้ระหว่างปู่กับหลาน จึงน่าชื่นชมที่ หงา สุรชัย จันทิมาธร สามารถมอบบทบาทของชายแก่ที่ทั้งชีวิตอุทิศให้กับหลานสาวของตัวเอง สีหน้าแววตาที่ดูอ่อนโยน รวมไปถึงการปรับตัวให้เข้ากับวัยของหลานในขณะที่ตนนั้นแก่ชรา ก็ดูเป็นความขันน่าอมยิ้มในความอบอุ่นของปู่กับหลาน

มันจึงเป็นความรู้สึกขอบคุณกับหนังอรุณกาล ที่สามารถเลือกใช้นักแสดงได้ถูกประเภทเหมาะสมกับวัย ซึ่งน่าแปลกที่หนังไทยเรื่องอื่นส่วนใหญ่มักจะเลือกใช้นักแสดงที่มีอายุ และปรับให้แก่ด้วยการเมคอัพ จนดูไร้ซึ่งความแก่ทางชีวิต ต่างจากตัวละครในหนังของอรุณกาลอย่างสิ้นเชิง

อรุณกาล ถือเป็นหนังนอกกระแสที่มีคุณภาพ และอ่อนโยนต่อความรู้สึกของผู้ชม เป็นหนังที่ไม่สรรหาความเร่งรีบ เลือกใช้การจมดิ่งกับความรู้สึกทางภาพยนตร์ จนเกิดเป็นงานศิลปะอันน่าชื่นชม การกำกับจากวิสัยทัศน์ของ ศิวโรจณ์ คงสกุล ก็ทำให้เชื่อว่าผู้กำกับคนนี้ยังสามารถผลิตผลงานหนังไทยที่มีคุณภาพออกอีกได้ไกล และน่าได้รับการส่งเสริมยกย่องในไทยมากกว่านี้

อรุณกาล จึงเป็นเหมือน Hidden Gems หรือ เพชรเม็ดงามที่ยังไม่ได้ถูกค้นพบ

ติดตามข่าวสารภาพยนตร์และซีรีส์เรื่องอื่น ๆ ได้ที่ GamerCulture (หนัง)

imdb: Regretfully at Dawn